Intervista e z.Dritan Fino, Kryetar i Bordit të Mbikëqyrjes Publike për revistën Monitor

Intervista dhënë në datën 9 Mars, lidhur me veprimtarinë e BMP, problematikat dhe masat e marra në kuadër të proceseve të mbikëqyrjes, rregullimi i profesioneve të lira si dhe sfidat kryesore. Z.Fino theksoi se: “Duhet të bëjmë një dallim midis profesioneve të lira që ofrojnë shërbime, të cilat nuk vijnë si rrjedhojë e kërkesave ligjore dhe shërbimeve që rrjedhin drejtpërdrejtë nga kuadri ligjor, apo aktet nënligjore në zbatim të këtyre ligjeve. Të gjitha ato shërbime që ofrohen prej profesionistëve të caktuar, përmes kuadrit ligjor apo akteve nënligjore, shërbimet e auditimit ligjor dhe shërbimet e lidhura me to, shërbimet e kontabilitetit dhe shërbimet e lidhura me to, shërbimet e noterisë etj., janë të domosdoshme për t’u rregulluar.

Domosdoshmëria e rregullimit vjen si rrjedhojë e përgjegjësisë që sjellin këto shërbime ndaj publikut të gjerë. Do të ishte e pakuptimtë që këto shërbime që vijnë si rrjedhojë e një detyrimi ligjor të trajtoheshin në suazën e vetë-rregullimit pasi në çdo rast dështimi potencial prej tyre mekanizmat, që do viheshin në lëvizje për të korrigjuar situatën nuk do të mjaftonin për të garantuar mbrojtjen e interesit të publikut. Shembulli më konkret është rasti i profesionit të audituesit ligjor dhe kontabilistit të miratuar ku si rrjedhojë e një sërë dështimesh në tregjet globale të firmave të auditimit, duke sjellë ndikime të konsiderueshme në dëmtimin e interesave të taksapaguesve, nxiti nevojën e rregullimit ligjor.

Faktikisht rregullimi përmes strukturave si autoritetet e mbikëqyrjes publike janë forma me e suksesshme e përmirësimit të cilësisë së shërbimeve, që vijnë si rrjedhojë e detyrimeve ligjore. Arsyeja është e thjeshtë, pasi këto shërbime kanë një natyre komplekse të mbështetura në standarde teknike shumë specifike dhe mbikëqyrja e cilësisë së punës së këtyre shërbimeve kërkon zotërimin e avancuar të standardeve profesionale dhe njohjen e mjedisit të këtij profesioni. Për këtë arsye edhe kompozimi i këtyre autoriteteve mbikëqyrëse përmes profesionistëve të fushës të cilët nuk e ushtrojnë profesionin është ekuilibri më i mirë i rregullimit të këtyre profesioneve.”

Gjithashtu, në këtë intervistë u evidentuan masat e marra ndaj organizatave profesionale, si dhe profesionistëve kontabël (AL dhe KM).


Ecuria e tregut të auditimit!

Zbatimi, këto vitet e fundit, i reformave në fushën e raportimit financiar, me mbështetjen strategjike të Bankës Botërore dhe mbështetjen financiare të Qeverisë Zviceriane (SECO), duke realizuar përmirësimin dhe modernizimin e sistemit elektronik për depozitimin e pasqyrave financiare, nëpërmjet projektit “Për përmirësimin e cilësisë së raportimit financiar” në Shqipëri, (ku një nga komponentët e këtij projekti ka qënë edhe mbështetja ndaj Bordit të Mbikëqyrjes Publike), ka shënuar një rritje në njësitë ekonomike të audituara.

Audituesit ligjorë dhe shoqëritë e auditimit kanë raportuar se kanë realizuar rreth 3111 auditime ligjore të pasqyrave financiare të vitit 2018, krahasuar me të dhënat e deklaruara për auditimet e pasqyrave financiare të vitit 2017, ku audituesit ligjorë dhe shoqëritë e auditimit kanë audituar 2600 njësi ekonomike. Nga analizimi i këtyre të dhënave na rezulton një rritje në vlerë absolute prej 511 auditime ligjore apo 19.6% krahasuar me një vit më parë. Rritja numrit të auditimeve ligjore është reflektuar edhe në rritjen e qarkullimit të realizuar nga angazhimet e auditimit. Kështu, gjatë vitit 2019 është realizuar një qarkullimi i përgjithshëm prej 945 milionë Lekë, krahasuar me 802 milionë lekë qarkullim i përgjithshëm i realizuar në vitin 2018, duke shënuar një rritje  prej 17.8%.

Viti 2020 shënon një rritje të pritshmërive të efekteve pozitive të procesit të raportimit financiar, në sajë të reformave të ndërmarra nga BMP, në linjë me reformat e Qeverisë shqiptare për formalizimin e ekonomisë dhe mbylljen e procesit të verifikimit të kontabilistëve të miratuar dhe krijimit të regjistrit të konsoliduar.

Ndërkohë, nuk janë vërejtur ndryshime strukturore në pozicionin e shoqërive të auditimit krahasuar me audituesit ligjorë përsa i përket dominimit të tregut. Kështu, gjatë vitit 2019, audituesit ligjorë kanë realizuar një qarkullim vjetor prej rreth 36%, ndërsa shoqëritë audituese kanë realizuar një qarkullim prej rreth 64%, duke ruajtur të njëjtin raport si në vitin e mëparshëm.